© epa

"Rekenkunde van De Croo is compleet fout", ex-minister Van Overtveldt (N-VA) schiet terug, nadat z'n opvolger hem aanvalt

20 december 2018

Na Maggie De Block (Open Vld) versus Theo Francen (N-VA) botst nu opnieuw een blauwe opvolger met z'n N-VA-voorganger. De nieuwe minister van Financiën Alexander De Croo (Open Vld) legt een probleem in de begroting fors op tafel: "We gaan met een put tot 2 miljard extra zitten, als we niets doen." Met een stevige vingerwijzing naar N-VA, want "de factuur is voor ons allemaal, omdat wat de N-VA goedkeurde, nu opeens niet meer goed is." Maar z'n voorganger Johan Van Overtveldt (N-VA) reageert even fel: "De Croo zijn rekenkunde is compleet fout."

Als nieuwe minister van Financiën, in opvolging van Johan Van Overtveldt (N-VA), speelt Alexander De Croo (Open Vld) meteen de rol die z'n voorganger ook speelde: de de facto minister van Begroting voor het Vlaamse publiek. Niet dat Sophie Wilmès (MR), de echte minister van Begroting, compleet onbekwaam is. Maar als in Vlaanderen over de cijfers wordt gepraat, kijkt men naar de minister van Financiën, niemand kent Wilmès.

De Croo gebruikt z'n nieuwe rol meteen volop politiek: hij wees gisteren in de kamercommissie en voor de tv-camera's de N-VA stevig met de vinger. Want de begroting die op tafel lag bij Michel I, en die gestemd was op niveau van de commissie en door Van Overtveldt voorgedragen, werd door diezelfde N-VA in oppositie niet meer goedgekeurd.

"De begroting zal in 2019 met enkele miljarden ontsporen. Afgesproken besparingen en nieuwe inkomsten kunnen niet gerealiseerd worden, nu we op voorlopige twaalfden overschakelen. De factuur is voor ons allemaal. En dat omdat N-VA iets wat ze zelf goedkeurde opeens niet meer goed vindt", zo zei De Croo gisteren in de Kamercommissie over de cijfers.

Open Vld zag voorlopige twaalfden dinsdag al niet zitten

Open Vld was fel gekant tegen het idee van voorlopige twaalfden, al dagen. Dat leverde ook in het minderheidskabinet Michel II spanning op tussen de Vlaamse liberalen en premier Charles Michel (MR). Niet zozeer de 'bocht naar links' in de laatste speech van de premier, dinsdag in de Kamer, maar wél diens aankondiging dat er naar voorlopige twaalfden zou worden overgegaan, schoot bij Open Vld in het verkeerde keelgat.

Dat was volgens hen zo niet afgesproken, en een te forse toegeving van de premier. Niet toevallig tweette Open Vld-voorzitter Gwendolyn Rutten vlak na de speech van de premier over die begroting. En het was die tweet die de socialisten aangrepen om Michel toch richting het einde te duwen, met een motie van wantrouwen.

Is het nu één of twee miljard?

Nu zit de regering Michel II, ondertussen in lopende zaken, wél met voorlopige twaalfden. Dat betekent dat de regering enkel mag uitgeven wat vorig jaar op het budget stond, elke maand een schijfje van 1/12 van dat budget van het jaar daarvoor.

Maar besparingen én extra inkomsten, die in de geplande begroting zaten, gaan dus niet door. Voor de arbeidsdeal was voor 500 miljoen extra inkomsten gerekend, er ging nog 200 miljoen bijkomen door de strijd tegen fiscale fraude, en er waren besparingen voor 300 miljoen extra gepland. De Croo rekent er nog één miljard bij na een hoop technische correcties. Dat laatste is lang niet zeker, wat meteen het grappige beeld oplevert dat Het Laatste Nieuws op z'n voorpagina over één miljard spreekt, terwijl Het Nieuwsblad over twee miljard tekort spreekt.

Ten gronde blijft wel de vraag of De Croo helemaal gelijk heeft. Opvallend was dat Hendrik Bogaert, toch de begrotingsspecialist van CD&V, meteen na de speech van premier Charles Michel (MR) dinsdag in de Kamer, de voorlopige twaalfden fors verdedigde. "Dat is zero based budgeting, dan bespaar je automatisch", stelde Bogaert voor de camera's van Villa Politica, waar hij toen overigens ook uitvoerig de swing van Michel naar links, om sp.a en PS te lokken, verdedigde.

Van Overtveldt slaat terug

Bij N-VA zijn ze niet te spreken over de aanval van De Croo op hun "verantwoordelijkheid". Iets wat overigens aardig gelukt is, als je de voorpagina's van de kranten deze ochtend bekijkt. Oud-minister Van Overtveldt (N-VA) reageert dus op Radio 1. Ook dat is wel een nieuwigheid tussen voormalige regeringspartners: normaal is er enige schroom tussen ex-collega's om elkaar zo snel af te vallen. Maar eerder haalde Maggie De Block (Open Vld) ook fel uit naar haar voorganger Theo Francken (N-VA), waarop die fel terugbeet.

"Zeer merkwaardige uitspraken van De Croo. De inkomsten liggen meer dan één miljard hoger dan geschat, volgens cijfers die ik had oktober. Dus dat zal een positief effect hebben naar 2019, die inkomsten gaan niet plots verdwijnen. En bovendien is er de rente. Voor de herfst van volgend jaar moet er geen verhoging verwacht worden, zo kondigde de Europese Centrale Bank al aan. De rekenkunde is dus fout, als De Croo zegt dat er 2 miljard bovenop komt", zo stelt Van Overtveldt op Radio 1. Hij wijst er fijntjes op dat binnen Open Vld niet iedereen op één lijn zit: "Het is Dirk Van Mechelen (Open Vld), de begrotingsspecialist van de liberalen, die zelf zegt dat je met die voorlopige twaalfden de controle kan houden. Een opmerkelijk verschil binnen Open Vld."

Toch straks weer ad hoc steun van de N-VA?

"Het is niet de fout van N-VA dat er rond het zomerakkoord een probleem ontstaan is. Wij zijn al weken over dat Marrakech-pact aan het zeggen dat het niet goed was, met een ultiem compromisvoorstel. Men duwt ons uit de regering, en nu ons verwijten dat de begroting dan niet klopt, dat is wel te kort door de bocht", zo zegt Van Overtveldt nog. En hij voegt daarbij toch een opvallend aanbod: "Als de begroting, integraal, als onderdeel van het zomerakkoord, wordt voorgelegd, zullen we ons constructief opstellen."

In de Kamercommissie had de N-VA ook al laten aanvoelen dat ze toch nog onderdelen wil goedkeuren. Dat is een beetje in tegenspraak met het ultimatum dat de N-VA dit weekend gaf aan het minderheidskabinet Michel II. Premier Michel wilde immers telkens stukje per stukje akkoorden maken, maar de N-VA vroeg garanties over het geheel, en vroeg vier punten. Dat wees Michel van de hand als "chantage", waarop z'n regering uiteindelijk viel omdat ook de socialisten geen steun gaven. Maar nu Michel II gevallen is en in lopende zaken gaat, kan die ad hoc steun van N-VA blijkbaar wel.

Lees meer

Dit al gelezen?