© istock

De Chinezen hebben een geheim wapen in de handelsoorlog: toeristen

30 oktober 2018

De Verenigde Staten en China zijn verwikkeld in een handelsoorlog. De landen heffen hoge tarieven op elkaars producten. Trump wil daarmee onder meer bereiken dat het honderden miljarden dollars tellende handelstekort met China fors omlaag gaat. Maar de Chinezen blijken een verrassende troef achter de hand te hebben: toeristen.

De spanningen tussen de twee grootste economieën van de wereld lopen steeds hoger op. Donald Trump voerde importheffingen in op zo'n 6.000 producten uit China, onder meer elektronische apparaten, meubels, bouwmateriaal en vis. Goed voor een waarde van zo'n 200 miljard dollar of ongeveer 40% van de totale Chinese import in de VS.

Voorlopig heeft dat niet echt het beoogde resultaat. De Amerikaanse auto-industrie heeft al gewaarschuwd dat een nieuwe tarievenslag niet alleen gevolgen heeft voor de auto-industrie maar ook voor andere delen van de economie. De prijzen van nieuwe auto's zullen stijgen, de verkopen dalen en uiteindelijk zullen 300.000 banen verloren gaan. De groei van de economie kan 1 tot 2% lager uitvallen.

En nu blijkt dat minder Chinese bedrijfsleiders, toeristen en studenten de Verenigde Staten bezoeken. Het is een teken aan de wand dat de handelsoorlog tussen Washington en Peking zich op onvoorspelbare en kostbare manieren zou kunnen verspreiden.

Nu al 42% minder

Die ontluikende achteruitgang - meetbaar in visumgoedkeuringen en boekingen van luchtvaartmaatschappijen - is niet eens het resultaat van officiële actie door Peking. Maar het toont een krachtig wapen dat China zou kunnen gebruiken als de handelsoorlog aanhoudt: de 60 miljard dollar die de Chinese toeristen elk jaar uitgeven op Amerikaanse bodem.

Van mei tot september was er al een afname van 13% van het aantal Chinezen dat naar de VS reisde. In oktober was dat 42%. De Verenigde Staten zijn zo uit de top 10 getuimeld van de lijst met de populairste bestemmingen voor Chinese toeristen. In 2017 stond de VS nog zesde op die lijst.

Anders dan het handelstekort op goederen waarover president Trump zo graag klaagt, hebben de Verenigde Staten een aanzienlijk handeloverschot in de dienstensector - en dat maakt het een groot en potentieel kwetsbaar doelwit is in een langdurige handelsoorlog. Sinds 2011 is de handel in Amerikaanse services met China meer dan driemaal zo snel gegroeid als die in goederen waar Trump zich doorgaans op richt.

China heeft dat wapen trouwens al eerder gebruikt. Tijdens een diplomatiek geschil met Zuid-Korea vorig jaar verbood de Chinese regering de verkoop van pakketreizen naar Seoul en Jeju Island. De boycot kostte de Zuid-Koreaanse bedrijven in slechts enkele maanden bijna 7 miljard dollar.

Studenten

Het lanceren van een soortgelijke boycot zou de Verenigde Staten nog een pak meer kunnen kosten. Het zou de Amerikaanse reisindustrie - werkgever van een massa lageropgeleide arbeidskrachten - van zijn meest lucratieve klanten kunnen beroven. Chinese toeristen besteden gemiddeld bijna 7.000 euro aan een reis naar de VS. Een Chinese reisboycot zou tienduizenden jobs kunnen kosten aan de Amerikaanse economie.

China stuurde vorig jaar ook nog meer dan 350.000 studenten naar de Verenigde Staten, bijna twee keer zoveel als India, de nummer 2. Aan de Universiteit van Illinois, één van de meest populaire opties voor studenten uit plaatsen zoals Peking of Shanghai, waren vorig jaar 5.845 Chinezen ingeschreven, vergeleken met slechts 950 een decennium eerder. Buitenlandse studenten zijn aantrekkelijk voor Amerikaanse hogescholen en universiteiten omdat ze over het algemeen veel meer inschrijvingsgeld betalen dan Amerikanen. Het gaat ook hier om miljarden.

Snel voelen

Als China ervoor kiest om de handelsoorlog te verbreden door de uitgaven van burgers aan reizen, financiële diensten of consultingcontracten te beperken, zullen de Verenigde Staten de impact sneller voelen dan wanneer Peking extra tarieven zou opleggen aan Amerikaanse goederen, zegt Joy Dantong Ma van het Paulson Institute in Chicago.

Chinese fabrikanten hebben tijd nodig om complexe supply chains te herschikken, maar Chinese consumenten kunnen gemakkelijk hun vakantieplannen wijzigen en voor Toscane kiezen in plaats van Napa Valley, zegt ze. Daardoor zou een boycot meteen en keihard toeslaan.

Chinese toeristen gaven vorig jaar twee keer meer uit aan reizen naar de VS dan het bedrag dat in dezelfde periode gemoeid was met de levering van Amerikaanse passagiersvliegtuigen aan China bijvoorbeeld. De Chinezen kochten vorig jaar voor 30 miljard bij Boeing & co.

Lees meer

Dit al gelezen?