© Eric De Mildt

Groen zet sp.a en Open Vld in de schaduw: derde partij in de peilingen

19 april 2017

Opvallende score voor Groen in de jongste peiling van VRT/De Standaard: de partij klimt naar een derde plek in Vlaanderen. Daarmee is ze de krachtigste stem op links geworden, groter dan de socialisten, en zeker de PVDA, die maar geen doorbraak zien in Vlaanderen. Aan de rechterkant beweegt het nauwelijks, al staat N-VA wel op stevig verlies ten opzichte van de verkiezingen van 2014.

De peiling van onderzoeksbureau TNS werkt met een foutenmarge van 3,1 procent. Ze ondervroegen iets meer dan 1.000 mensen telefonisch van eind maart tot 11 april. Belangrijkste om te weten is dat de meeste partijen niet statistisch significant stijgen of dalen: ze zitten eigenlijk zodanig dicht in de buurt van hun score de vorige peiling én de verkiezingsuitslag van 2014, dat je er weinig conclusies uit kan trekken. Dat geldt voor CD&V, Open Vld, sp.a, Vlaams Belang en PVDA.

Opvallende winnaar in de peiling is Groen. Die partij stoomt door naar liefst 14,7 procent van de stemmers, een hele duidelijke stijging ten opzichte van de 8,5 procent bij de verkiezingen van 2014. Met die score zou Groen meteen de derde partij worden in Vlaanderen, voor de sp.a van John Crombez. Het lijkt zo dat Groen als enige Vlaamse partij profiteert van het feit dat het niet in de schandaalsfeer rond de intercommunales betrokken raakte. De groenen peilden overigens nog nooit zo hoog als deze keer.

In Franstalig België zorgen die schandalen voor aardverschuivingen in de peilingen: de PS verschrompelt, en Ecolo, maar vooral de communistische PTB groeit daar. Bij ons is geen sprake van een forse doorbraak voor PVDA, ondanks de ruime media-aandacht die de communisten ook in Vlaanderen krijgen. PVDA peilt op 4,2 procent, geen statistisch significante stijging, en nog steeds onder de kiesdrempel.

Sp.a staat zo meteen in de schaduw van de groenen: de partij blijft trappelen op 13,2 procent, een daling ten opzichte van de vorige peiling (toen 15,8 procent), maar geen grote verschuiving met de 14,1 procent van 2014.

Grote effecten voor kartelgesprekken tussen groenen en socialisten

Maar de positie ten opzichte van Groen kan wel grote gevolgen hebben voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2018. Op een pak plekken kijken sp.a en Groen naar elkaar om in kartel te gaan. In het verleden was dat vaak een benadering van een senior-partner (de socialisten), die een junior-partner (groen) neemt. Maar daarvan kan hoe langer hoe meer geen sprake zijn: zeker in Antwerpen is ook bij lokale peilingen Groen veel groter. Vraag is of de socialisten daar, en mogelijks ook op andere plekken, het lijsttrekkerschap bij kartellijsten aan Groen gaan laten.

Regeringspartijen: alleen N-VA verliest

Aan de rechterkant verliest de N-VA wel statistisch significant. De partij van Bart De Wever peilt op 26,3 procent, een stevige daling van 6,1 procent ten opzichte van de 32,4 procent bij de verkiezingen van 2014. De partij zit al langer in een dalende lijn, bij de vorige peiling zaten ze nog op 27,8 procent. Maar zelfs met de score van deze peiling blijven de Vlaams-nationalisten de dominante politieke formatie in Vlaanderen.

CD&V blijft de tweede politieke kracht, met 18,6 procent zitten ze net 0,1 procent boven de verkiezingsuitslag van 2014. Ten opzichte van de vorige peiling zit er wel wat meer winst in, toen zaten ze op 16,8 procent. Maar al die scores zitten dus binnen dezelfde trend: status quo. Al doet het uiteraard deugd om op heel lichte winst te staan; na een goede peiling voor Kris Peeters (CD&V) in Antwerpen is dit nu goed nieuws voor voorzitter Wouter Beke.

Bij Open Vld eenzelfde verhaal voor voorzitter Gwendolyn Rutten: de partij strandt op 14,4 procent, wat nog altijd een klein stukje onder de 15,6 procent van de verkiezingen van 2014 is. Maar ten opzichte van de vorige peiling (13,6 procent) is het wel lichte winst. Opnieuw: niet echt statistisch relevant, maar psychologisch wel belangrijk voor de liberalen. Meteen 'stijgen' kleinere regeringspartners Open Vld en CD&V dus een beetje: het regeringswerk lijkt zo toch wat beloond te worden voor hen.

Opvallend blijft de povere score van Vlaams Belang. De partij trappelt ter plaatse op 7,8 procent, wat wel nog altijd winst is ten opzichte van de 5,9 procent van 2014, maar absoluut geen grote doorbraak.

Lees meer

Dit al gelezen?